पंचम चॅटबॉट: ग्रामपंचायतीची सेवा एका क्लिकवर!

February 24, 2026 MSDhulap Team 4 min read

ग्रामपंचायतीशी संबंधित कामांसाठी वारंवार कार्यालयात फेऱ्या माराव्या लागत असत. पण आता पंचम (Pancham Chatbot) चॅटबॉटमुळे ही परिस्थिती बदलत आहे. केंद्र सरकारच्या पंचायती राज मंत्रालयाने सुरू केलेला पंचम चॅटबॉट हा एक डिजिटल उपक्रम असून ग्रामपंचायतीच्या सेवा, दाखले, प्रमाणपत्रे आणि सरकारी योजनांची माहिती घरबसल्या WhatsApp वर उपलब्ध करून देतो. ग्रामीण भागात डिजिटल सुविधा पोहोचवण्यासाठी हा एक मोठा टप्पा मानला जातो.

आजच्या डिजिटल युगात गावपातळीवरील प्रशासन सुलभ, पारदर्शक आणि जलद व्हावे यासाठी पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे.

Table of Contents

पंचम चॅटबॉट म्हणजे काय? Pancham Chatbot:

पंचम चॅटबॉट (Panchayat Assistance & Messaging Chatbot) हा केंद्र सरकारच्या Ministry of Panchayati Raj या मंत्रालयाने सुरू केलेला अधिकृत WhatsApp आधारित डिजिटल सहाय्यक आहे.

याची रचना ग्रामपंचायतींना “डिजिटल सोबती” मिळावा या उद्देशाने करण्यात आली आहे. याच्या माध्यमातून नागरिक, ग्रामपंचायत सदस्य आणि अधिकारी यांना आवश्यक माहिती एका क्लिकवर मिळते.

पंचम चॅटबॉट सुरू करण्यामागचा उद्देश

ग्रामीण प्रशासनात पारदर्शकता आणि गती आणणे हा मुख्य हेतू आहे. अनेकदा सामान्य नागरिकांना खालील गोष्टींसाठी अडचणी येतात:

जन्म, मृत्यू दाखले
रहिवासी प्रमाणपत्र
सरकारी योजना माहिती
ग्रामपंचायत कर माहिती
विविध अर्ज प्रक्रिया

या सर्व माहितीचे केंद्रीकरण करून पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) नागरिकांना थेट सेवा देतो.

WhatsApp वरच सेवा का?

ग्रामीण भागात WhatsApp चा वापर मोठ्या प्रमाणावर होतो. त्यामुळे वेगळे अॅप डाउनलोड करण्याची गरज नाही.

कोणतेही नवीन अॅप इंस्टॉल करण्याची आवश्यकता नाही
साध्या चॅटप्रमाणे वापर
मोबाईल नंबरद्वारे सहज प्रवेश
24×7 उपलब्ध सेवा

यामुळे पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) वापरणे अत्यंत सोपे झाले आहे.

पंचम चॅटबॉट कसा काम करतो?

पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) ई-ग्राम स्वराज (e-GramSwaraj) प्रणालीशी जोडलेला आहे.

यामधून उपलब्ध माहिती:

ग्रामपंचायत प्रोफाइल
निधी आणि खर्च माहिती
ग्रामपंचायत विकास योजना (GPDP)
अधिकाऱ्यांचे संपर्क तपशील
मंत्रालयाच्या सूचना

सध्या हा पूर्ण AI-आधारित मुक्त संवाद नसून, आधीच फीड केलेल्या अधिकृत माहितीच्या आधारे उत्तरे देतो. ही माहिती नियमितपणे अपडेट केली जाते.

पंचम चॅटबॉटचे प्रमुख फायदे

1. सामान्य नागरिकांसाठी

दाखले व प्रमाणपत्रांची माहिती
योजना पात्रता तपासणी
अर्ज प्रक्रियेची माहिती
ग्रामपंचायत संपर्क तपशील

2. ग्रामपंचायत सदस्यांसाठी

प्रशिक्षण साहित्य
सर्वेक्षण माहिती
सरकारी परिपत्रके
मंत्रालयाच्या थेट सूचना

3. प्रशासनासाठी

पारदर्शकता वाढते
माहितीचे केंद्रीकरण
नागरिकांचा विश्वास वाढतो

यामुळे पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) ग्रामीण डिजिटल क्रांतीत महत्त्वाचा घटक ठरत आहे.

पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) QR कोड: पंचम चॅटबॉट वापरण्यासाठी खालील पोर्टलला भेट देऊन QR कोड स्कॅन करा!

https://pancham.panchayat.gov.in/#dashboard

FAQ – पंचम चॅटबॉट विषयी वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

1. पंचम चॅटबॉट म्हणजे काय?

पंचम चॅटबॉट हा ग्रामपंचायतीशी संबंधित सेवा आणि माहिती WhatsApp वर उपलब्ध करून देणारा अधिकृत डिजिटल सहाय्यक आहे.

2. पंचम चॅटबॉट वापरण्यासाठी शुल्क आहे का?

नाही, पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) सेवा पूर्णपणे मोफत आहे.

3. पंचम चॅटबॉट कोण वापरू शकतो?

सामान्य नागरिक, ग्रामपंचायत सदस्य आणि अधिकारी सर्वजण पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) वापरू शकतात.

4. पंचम चॅटबॉट AI आधारित आहे का?

सध्या पंचम चॅटबॉट पूर्व-फीड केलेल्या अधिकृत माहितीवर आधारित काम करतो.

5. पंचम चॅटबॉटद्वारे कोणती माहिती मिळते?

दाखले, योजना, निधी माहिती, संपर्क तपशील इत्यादी माहिती मिळते.

या लेखात, आम्ही पंचम चॅटबॉट (Pancham Chatbot) बाबत शासन नियम! विषयीची संपूर्ण माहिती दिली आहे. मला आशा आहे की तुम्हाला हा लेख आवडला असेल. तुम्हाला हा लेख आवडला तर नक्की शेअर करा. तुम्हाला या लेखाबद्दल काही प्रश्न असल्यास, कृपया टिप्पणी द्या.

खालील लेख देखील वाचा !

वरील लेख आपल्या सर्व मित्रांना शेअर करा. आपल्याला या लेखाबद्दल काही प्रश्न असल्यास, कृपया कमेंट करा.