पोस्टमन काढणार लहान मुलांचे आधारकार्ड: ५ वर्षांखालील मुलांसाठी नवी मोहीम, जाणून घ्या कागदपत्रे व सोपी पद्धत!
भारतीय डाक विभाग आणि UIDAI च्या नव्या उपक्रमांतर्गत थेट पोस्टमन काढणार लहान मुलांचे आधारकार्ड (Postman Kadhnar Lahan Mulanche Aadhaar Card)! शाळेत मुलांच्या प्रवेशाची वेळ आली की पालकांची कागदपत्रांसाठी धावपळ सुरू होते. प्रवेशासाठी लागणाऱ्या अनेक कागदपत्रांमध्ये सर्वात महत्त्वाचे असते ते म्हणजे आधारकार्ड! मात्र, लहान मुलाला घेऊन आधार केंद्रावर तासनतास रांगेत उभे राहणे, कामाचा दिवस वाया घालवणे आणि तिथे होणारी आर्थिक लूट यांमुळे अनेक पालक त्रस्त असतात; पण आता पालकांसाठी एक अत्यंत दिलासादायक आणि मोठी बातमी समोर आली आहे. लहान मुलांच्या आधार नोंदणीसाठी आता शहरातल्या किंवा केंद्रांवरच्या चकरा माराव्या लागणार नाहीत.
ग्रामीण आणि शहरी भागांत घरोघरी टपाल पोहोचवणारे पोस्टमन आता अंगणवाडी सेविकांच्या मदतीने लहान मुलांच्या आधार नोंदणीचे काम गावातल्या गावात अगदी सहजपणे करत आहेत.
पोस्टमन काढणार लहान मुलांचे आधारकार्ड – Postman Kadhnar Lahan Mulanche Aadhaar Card:
गाव-खेड्यांमध्ये आणि शहरांत यापूर्वी बालकांचे आधारकार्ड काढण्याची जबाबदारी अंगणवाडी सेविकांवर देण्यात आली होती. मात्र, आता या मोहिमेला अधिक गती देण्यासाठी भारतीय डाक विभागाच्या पोस्टमनकडे ही जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे.
पोस्टमन दररोज घरोघरी पोहोचत असल्याने ही मोहीम अधिक प्रभावी ठरत आहे. यासाठी अंगणवाडी सेविका आणि पोस्टमन यांच्या समन्वयातून अंगणवाड्यांमध्ये विशेष शिबिरे आयोजित केली जात आहेत. यामुळे पालकांना शहरात जाण्याची गरज उरलेली नाही, शिवाय एजंट्स किंवा खाजगी केंद्रांवर होणारा नाहक भुर्दंडही थांबला आहे.
५ वर्षांखालील मुलांच्या आधारसाठी कोणती कागदपत्रे लागतील?
लहान मुलांचे आधारकार्ड (बाल आधार – Lahan Mulanche Aadhaar Card) काढण्याची प्रक्रिया अतिशय सुटसुटीत ठेवण्यात आली आहे. यासाठी पालकांना कोणतीही गुंतागुंतीची कागदपत्रे गोळा करावी लागत नाहीत. फक्त खालील कागदपत्रांची आवश्यकता असते:
मुलाचे मूळ जन्म प्रमाणपत्र (Original Birth Certificate)
आई किंवा वडील यांपैकी एकाचे मूळ आधारकार्ड
टीप: नोंदणी करताना वरील दोन्ही कागदपत्रांची मूळ प्रत (Original Copy) पोस्टमन किंवा अधिकाऱ्यांना दाखवणे बंधनकारक आहे.
प्रक्रिया कशी चालते? (बायोमेट्रिक्सची गरज आहे का?)
अनेक पालकांच्या मनात शंका असते की लहान मुलांचे बोटांचे ठसे कसे घेणार? तर याचे उत्तर अगदी सोपे आहे.
बायोमेट्रिक्सची गरज नाही: ५ वर्षांखालील मुलांची बोटांचे ठसे (Fingerprints) किंवा डोळ्यांचे स्कॅनिंग (Iris Scan) घेतले जात नाही.
CELC टॅबलेटचा वापर: पोस्टमनकडे ‘Child Enrolment Lite Client’ (CELC) प्रणालीने सज्ज असलेले मोबाईल डिव्हाइस किंवा टॅबलेट आणि थंब स्कॅनर असतात.
फक्त फोटो आणि पालकांचे प्रमाणीकरण: टॅबलेटद्वारे मुलाचा जागेवरच स्पष्ट फोटो काढला जातो. त्यानंतर आई किंवा वडिलांच्या आधार क्रमांकाशी लिंक करून पालकांच्या अंगठ्याचा ठसा (Biometric Authentication) घेतला जातो. अवघ्या काही मिनिटांत ही नोंदणी पूर्ण होते.
लहान मुलांचे आधारकार्ड (Lahan Mulanche Aadhaar Card) असणे का गरजेचे आहे?
काही पालकांना वाटते की लहान मुलांना आधारकार्डची काय गरज? मात्र, आजच्या काळात हे मुलांचे सर्वात पहिले आणि महत्त्वाचे ओळखपत्र ठरते:
शाळा प्रवेशासाठी सक्तीचे: नर्सरी, केजी किंवा पहिलीच्या प्रवेशावेळी आता शाळांकडून आधार क्रमांक मागितला जातो. आधार नसल्यास प्रवेश प्रक्रियेत अडचण येऊ शकते.
अधिकृत ओळखपत्र: लहान मुलांचे ड्रायव्हिंग लायसन्स किंवा मतदान ओळखपत्र नसते; त्यामुळे आधारकार्ड हेच त्यांचे मुख्य सरकारी ओळखपत्र म्हणून सर्वत्र ग्राह्य धरले जाते.
सरकारी योजना व पोषण आहार: अंगणवाडीतील पोषण आहार योजना आणि शासनाच्या विविध कल्याणकारी योजनांचा लाभ मिळवण्यासाठी हे उपयुक्त ठरते.
बँक खाते व शिष्यवृत्ती: मुलांच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी त्यांच्या नावे सुकन्या समृद्धी योजना किंवा बचत खाते उघडायचे असल्यास, तसेच भविष्यात शिष्यवृत्ती मिळवण्यासाठी आधारकार्ड अनिवार्य आहे.
तुमच्या गावात किंवा घरी ही सुविधा कशी मिळवाल?
गावातल्या गावात लहान मुलांचे आधारकार्ड (Lahan Mulanche Aadhaar Card) काढण्यासाठी पालकांना खालीलप्रमाणे सहज संपर्क साधता येईल:
तुमच्या भागात दररोज टपाल बटवड्यासाठी येणाऱ्या स्थानिक पोस्टमनशी थेट संपर्क साधा.
तुमच्या गावातील किंवा परिसरातील अंगणवाडी सेविकेकडे आधाराच्या विशेष शिबिराची तारीख विचारून नोंदणी करून घ्या.
परिसरातील उप-टपाल कार्यालय किंवा मुख्य टपाल कार्यालयाला (Post Office) भेट देऊनही ही सुविधा मिळवता येते.
पालकांनी रांगेचा त्रास टाळण्यासाठी टपाल विभागाच्या या विशेष मोहिमेचा नक्की लाभ घ्यावा आणि आपल्या मुलांचे आधार (Lahan Mulanche Aadhaar Card) वेळेत काढून घ्यावे.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
प्रश्न १: ५ वर्षांखालील मुलांचे (Lahan Mulanche Aadhaar Card) आधारकार्ड काढण्यासाठी किती शुल्क लागते?
उत्तर: लहान मुलांची नवीन आधार नोंदणी पूर्णपणे मोफत असते. यासाठी कोणतेही शासकीय शुल्क आकारले जात नाही.
प्रश्न २: बाळ ५ वर्षांचे झाल्यानंतर आधारकार्ड अपडेट करावे लागते का?
उत्तर: होय. मुलाचे वय ५ वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर आणि पुन्हा १५ वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर त्याचे बायोमेट्रिक्स (बोटांचे ठसे, डोळ्यांचे स्कॅन आणि फोटो) अनिवार्य बायोमेट्रिक अपडेट (MBU) अंतर्गत मोफत अपडेट करून घ्यावे लागतात.
प्रश्न ३: घरी बसून लहान मुलांचे आधार नोंदणीसाठी पोस्टमनला बोलावता येते का?
उत्तर: होय, इंडिया पोस्ट पेमेंट्स बँक (IPPB) च्या डोअरस्टेप सेवेद्वारे किंवा स्थानिक पोस्टमनशी संपर्क साधून घरातच लहान मुलांचे आधार (Lahan Mulanche Aadhaar Card) नोंदणी करून घेता येते.
या लेखात, आम्ही पोस्टमन काढणार लहान मुलांचे आधारकार्ड (Postman Kadhnar Lahan Mulanche Aadhaar Card)! विषयीची संपूर्ण माहिती दिली आहे. मला आशा आहे की तुम्हाला हा लेख आवडला असेल. तुम्हाला हा लेख आवडला तर नक्की शेअर करा. तुम्हाला या लेखाबद्दल काही प्रश्न असल्यास, कृपया टिप्पणी द्या.
पुढील लेख देखील वाचा!
- आधारकार्ड PDF फाईल मध्ये डाउनलोड करण्याची प्रोसेस ! Download Aadhaar Card in PDF File
- आधार PVC कार्ड ATM सारखं दिसणार आधार कार्ड ऑनलाईन ५० रुपयात बनवा, जाणून घ्या सविस्तर प्रोसेस (Aadhaar PVC card)
- तुमचे आधार कार्ड कुठे वापरले जातेय? असे तपासा ऑनलाईन!
- आधार कार्ड वरील पत्ता अपडेट करण्याची ऑनलाईन प्रोसेस !
- मुलींच्या लग्नानंतर आधार कार्डवरील नाव बदलण्याची प्रोसेस !
- आधार कार्डचा गैरवापर टाळण्यासाठी आधार बायोमेट्रिक लॉक/अनलॉक कसे करायचे?
- तुमच्या आधारकार्डवर किती मोबाईल नंबर सक्रिय आहेत ते पहा !
- घरबसल्या आधारकार्डला नवीन मोबाईल नंबर अपडेट होणार!
वरील लेख आपल्या सर्व मित्रांना शेअर करा. आपल्याला या लेखाबद्दल काही प्रश्न असल्यास, कृपया कमेंट करा.
आमच्या सोशल मीडिया व्हॉट्सअॅप, फेसबुक आणि टेलिग्राम ग्रुप मध्ये सामील होण्यासाठी येथे क्लिक करा !!

