महाडीबीटी शेतकरी योजना: 21 कृषी योजनांसाठी नवीन कार्यपद्धती; जाणून घ्या महत्त्वाचे बदल!

महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांसाठी महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana) पोर्टल हे विविध कृषी योजनांचे अर्ज सादर करण्यासाठी महत्त्वाचे माध्यम आहे. आता कृषी विभागाने विविध योजनांच्या अर्ज प्रक्रियेत सुलभता आणण्यासाठी महत्त्वाचा शासन निर्णय जारी केला आहे. 14 ऑक्टोबर 2026 रोजीच्या या निर्णयानुसार एकूण 21 कृषी योजनांमधील अर्ज प्रक्रिया, आवश्यक माहिती, कागदपत्रे, छाननी आणि मंजुरीच्या पद्धतीत सुधारणा करण्यात आली आहे.

या बदलांचा मुख्य उद्देश म्हणजे शेतकऱ्यांना वारंवार तीच माहिती भरावी लागू नये, शासनाकडे आधीपासून उपलब्ध असलेल्या माहितीचा वापर करता यावा आणि अनावश्यक प्रशासकीय टप्पे कमी व्हावेत. मात्र, याचा अर्थ प्रत्येक शेतकऱ्याला अनुदान मिळणार किंवा अनुदानाची रक्कम वाढणार असा नाही. योजनेची पात्रता आणि लागू अटी कायम राहणार आहेत.

या लेखात महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana) संदर्भातील नवीन शासन निर्णय, त्यात समाविष्ट असलेल्या 21 योजना, अर्ज प्रक्रियेतील संभाव्य बदल, Farmer ID चे महत्त्व आणि शेतकऱ्यांनी कोणती काळजी घ्यावी, याची सोप्या भाषेत माहिती पाहूया.

महाडीबीटी शेतकरी योजना – (MahaDBT Shetkari Yojana):

महाराष्ट्र शासनाच्या कृषी विभागाने 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी कृषी योजनांच्या लाभाच्या बाबी व घटकांबाबत शासन प्रक्रिया पुनर्रचना करून सुधारित कार्यपद्धती लागू करण्यास मान्यता दिली आहे.

या प्रक्रियेला इंग्रजीमध्ये Governance Process Re-engineering म्हणजेच GPR असे म्हटले आहे. याचा साधा अर्थ असा की, एखाद्या योजनेचा अर्ज भरण्यापासून ते त्याची तपासणी, मंजुरी आणि लाभ वितरणापर्यंतची प्रक्रिया अधिक सोपी आणि कार्यक्षम करण्यासाठी तिचा आढावा घेणे व आवश्यक बदल करणे.

यापूर्वी अनेक योजनांसाठी अर्जदाराला विविध माहिती पुन्हा भरावी लागत होती. काही माहिती आणि कागदपत्रे शासनाच्या इतर विभागांकडे किंवा डिजिटल प्रणालींमध्ये उपलब्ध असू शकतात. त्यामुळे अशा माहितीचा योग्य वापर करून अर्जदारावरील अनावश्यक भार कमी करण्याचा प्रयत्न या निर्णयात करण्यात आला आहे.

महत्त्वाचे: हा निर्णय म्हणजे नवीन अनुदान योजना सुरू झाल्याची घोषणा नाही. हा आधीपासून राबवल्या जाणाऱ्या निवडक योजनांची प्रशासकीय कार्यपद्धती सुधारण्यासंबंधीचा निर्णय आहे.

महाडीबीटी शेतकरी योजना अंतर्गत कोणते बदल होणार?

शासन निर्णयानुसार अर्ज प्रक्रिया आणि प्रशासकीय कामकाजात पुढील प्रकारच्या सुधारणा प्रस्तावित आहेत.

1. अर्जातील अनावश्यक माहिती कमी करण्याचा प्रयत्न

शेतकऱ्याला अर्ज भरताना आवश्यक नसलेली किंवा शासनाकडे आधीच उपलब्ध असलेली माहिती पुन्हा भरावी लागू नये, हा या सुधारणांचा एक उद्देश आहे. संबंधित योजनेच्या अर्जामध्ये कोणती माहिती अर्जदाराने स्वतः भरायची आणि कोणती माहिती डिजिटल प्रणालीतून उपलब्ध होऊ शकते, यानुसार प्रक्रिया सुधारण्यात येणार आहे.

2. कागदपत्रांची गरज कमी करणे

काही माहिती शासकीय डिजिटल प्रणालीतून पडताळता येत असल्याने प्रत्येक वेळी त्याच माहितीसाठी स्वतंत्र कागदपत्रे मागण्याची गरज कमी होऊ शकते. मात्र, सर्व योजनांमध्ये सर्व कागदपत्रे बंद होतील, असे समजू नये. योजनेचा घटक आणि अर्जाचा प्रकार यानुसार आवश्यक कागदपत्रे वेगवेगळी असू शकतात.

3. उपलब्ध डिजिटल माहितीचा वापर

शासन निर्णयात AgriStack, MahaSarthi आणि DigiLocker यांसारख्या डिजिटल प्रणालींचा संदर्भ देण्यात आला आहे. या प्रणालींमधून उपलब्ध होऊ शकणारी माहिती वापरून अर्जदाराची ओळख, जमीनविषयक माहिती, बँक खाते किंवा इतर संबंधित तपशील मिळवणे शक्य असल्यास प्रक्रिया अधिक सोपी करण्याचा उद्देश आहे.

4. मंजुरीचे टप्पे कमी करणे

काही अर्जांच्या मंजुरीसाठी अनेक प्रशासकीय स्तरांवर प्रक्रिया करावी लागते. सुधारित कार्यपद्धतीत अनावश्यक टप्पे कमी करण्याचा विचार आहे. मात्र, प्रत्येक योजनेतील मंजुरीचे स्तर समान असतील किंवा सर्व अर्जांना तत्काळ मंजुरी मिळेल, अशी हमी या निर्णयात दिलेली नाही.

5. पारदर्शक आणि तंत्रज्ञानाधारित प्रक्रिया

अर्जातील माहिती, कागदपत्रांची आवश्यकता, छाननी आणि मंजुरी यासाठी अधिक एकसमान कार्यपद्धती निश्चित करण्याचा प्रयत्न आहे. त्यामुळे संबंधित योजना राबवताना प्रक्रिया अधिक सुसंगत होण्याची अपेक्षा आहे.

महाडीबीटी शेतकरी योजना अंतर्गत समाविष्ट 21 कृषी योजना

पुढील 21 योजना नमूद करण्यात आल्या आहेत.

1. प्रधानमंत्री कृषी सिंचन योजना – प्रति थेंब अधिक पीक (सूक्ष्म सिंचन घटक)
2. कृषी यांत्रिकीकरण उपअभियान आणि राज्य पुरस्कृत कृषी यांत्रिकीकरण योजना
3. भाऊसाहेब फुंडकर फळबाग लागवड योजना
4. एकात्मिक फलोत्पादन विकास अभियान
5. काजू कलमे वाटप योजना
6. बिरसा मुंडा कृषी क्रांती योजना – आदिवासी उपयोजनेबाहेरील क्षेत्र
7. बिरसा मुंडा कृषी क्रांती योजना – आदिवासी उपयोजना
8. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषी स्वावलंबन योजना
9. गोपीनाथ मुंडे शेतकरी अपघात सुरक्षा सानुग्रह अनुदान योजना
10. मुख्यमंत्री कृषी व अन्न प्रक्रिया योजना – अन्न प्रक्रिया प्रकल्प
11. मुख्यमंत्री शाश्वत कृषी सिंचन योजना – शेततळे
12. राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान – तेलबिया
13. राष्ट्रीय अन्न व पोषण सुरक्षा अभियान
14. राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान – कडधान्य आत्मनिर्भरता अभियान
15. राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान – कापूस उत्पादकता अभियान
16. राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान – व्यावसायिक पिके (ऊस)
17. परंपरागत कृषी विकास योजना
18. राष्ट्रीय नैसर्गिक शेती अभियान
19. पीक स्पर्धा – खरीप व रब्बी
20. कृषी पुरस्कार योजना
21. राज्य विस्तार कार्यक्रमास सहाय्य (आत्मा)

वरील योजनांसाठी सुधारित कार्यपद्धतीचा तपशील शासन निर्णयासोबत जोडलेल्या परिशिष्टात दिला आहे. प्रत्येक योजनेत कोणते बदल आहेत, हे समजून घेण्यासाठी संबंधित योजनेचा आणि लाभाच्या घटकाचा तपशील पाहणे आवश्यक आहे.

ठिबक सिंचन, कृषी यंत्रसामग्री आणि फळबाग योजनांवर काय परिणाम होईल?

महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana) पोर्टलवर शेतकरी विविध कृषी घटकांसाठी अर्ज करतात. नवीन निर्णयात सूक्ष्म सिंचन, कृषी यांत्रिकीकरण आणि फळबाग लागवड यांसारख्या योजनांचा समावेश आहे.

सूक्ष्म सिंचन: प्रधानमंत्री कृषी सिंचन योजना – प्रति थेंब अधिक पीक या घटकासाठी अर्ज करताना आवश्यक माहिती आणि प्रक्रिया संबंधित सुधारित कार्यपद्धतीनुसार निश्चित केली जाईल.

कृषी यंत्रसामग्री: कृषी यांत्रिकीकरण उपअभियान आणि राज्य पुरस्कृत कृषी यांत्रिकीकरण योजनेत अर्ज, कागदपत्रे व मंजुरी प्रक्रियेसंबंधी बदल परिशिष्टातील तपशीलानुसार लागू होतील.

फळबाग लागवड: भाऊसाहेब फुंडकर फळबाग लागवड योजनेचाही या 21 योजनांमध्ये समावेश आहे. या योजनेतील पात्रता किंवा अनुदानाचे प्रमाण या निर्णयामुळे आपोआप बदलत नाही.

शेततळे: मुख्यमंत्री शाश्वत कृषी सिंचन योजना – शेततळे या घटकाचाही समावेश करण्यात आला आहे. अर्जातील माहिती आणि प्रक्रियेबाबत परिशिष्टातील तरतुदी महत्त्वाच्या आहेत.

याचा अर्थ असा की, शेतकऱ्यांनी आपल्याला आवश्यक असलेल्या घटकाची निवड करून त्यासाठी लागू असलेल्या अधिकृत नियमांची माहिती घ्यावी. केवळ योजनेचे नाव या यादीत आहे म्हणून अर्ज सुरू झाला आहे किंवा अनुदान मंजूर झाले आहे, असा निष्कर्ष काढू नये.

महाडीबीटी शेतकरी योजना आणि Farmer ID चे महत्त्व!

महाडीबीटी पोर्टलवर अर्ज करण्यासाठी Farmer ID म्हणजेच शेतकरी ओळख क्रमांक महत्त्वाचा आहे. अधिकृत महाडीबीटी पोर्टलवरील सूचनेनुसार, कृषी योजनांचा लाभ घेण्यासाठी AgriStack अंतर्गत नोंदणीकृत Farmer ID आवश्यक आहे. Farmer ID उपलब्ध नसल्यास जवळच्या नागरी सुविधा केंद्रात (CSC) जाऊन प्रक्रिया पूर्ण करण्याबाबत पोर्टलवर मार्गदर्शन दिले आहे.

https://mahadbt.maharashtra.gov.in/Farmer/AgriLogin/AgriLogin

शेतकऱ्यांनी पुढील गोष्टी तपासून घ्याव्यात:

• Farmer ID उपलब्ध आहे का?
• जमिनीची माहिती योग्यरीत्या जोडलेली आहे का?
• जमिनीची नोंद असलेल्या सर्व गावांतील जमीन संबंधित Farmer ID शी जोडलेली आहे का?
• आधारशी संबंधित मोबाईल क्रमांक उपलब्ध आहे का?
• बँक खाते आणि इतर तपशील अचूक आहेत का?

या गोष्टी आधी तपासल्यास अर्ज करताना अडचणी कमी होण्यास मदत होऊ शकते. मात्र, Farmer ID असल्यानेच प्रत्येक योजनेचा लाभ निश्चित मिळतो असे नाही. योजनेची पात्रता, उपलब्ध निधी, अर्जाची छाननी आणि लागू असलेल्या इतर अटी पूर्ण कराव्या लागतात.

महाडीबीटी शेतकरी योजना अर्ज कसा करावा?

सुधारित कार्यपद्धती लागू होण्याची तारीख संबंधित ऑनलाइन प्रणाली विकसित होऊन Go-Live झाल्यानंतर निश्चित होईल. त्यामुळे नवीन पद्धतीनुसार अर्ज करण्यापूर्वी अधिकृत पोर्टलवरील सूचना तपासणे महत्त्वाचे आहे.

सामान्यतः शेतकऱ्यांनी पुढील क्रमाने तयारी करावी:

1. अधिकृत MahaDBT Farmer Portal उघडा.
2. वैयक्तिक शेतकरी किंवा शेतकरी गट यापैकी योग्य पर्याय निवडा.
3. पोर्टलवरील सूचनेनुसार Farmer ID किंवा उपलब्ध लॉगिन पद्धत वापरा.
4. संबंधित कृषी योजना किंवा आवश्यक घटक उपलब्ध असल्यास त्याची निवड करा.
5. अर्जातील माहिती काळजीपूर्वक तपासा आणि आवश्यक तपशील भरा.
6. पोर्टलने मागितलेली कागदपत्रेच सूचनेनुसार सादर करा.
7. अर्ज सादर केल्यानंतर मिळालेला अर्ज क्रमांक किंवा पावती जतन करा.
8. पोर्टलवर उपलब्ध सुविधेद्वारे अर्जाची सद्यस्थिती तपासा.

लक्षात ठेवा: ही सर्वसाधारण तयारीची माहिती आहे. नवीन शासन निर्णयातील सुधारित प्रक्रिया संबंधित ऑनलाइन प्रणाली सुरू झाल्यानंतरच लागू होणार आहे. त्यामुळे प्रत्यक्ष अर्ज करताना त्या वेळी पोर्टलवर दिसणाऱ्या सूचना अंतिम मानाव्यात.

अर्जासाठी कोणती कागदपत्रे तयार ठेवावीत?

सर्व 21 योजनांसाठी एकच कागदपत्रांची यादी लागू असेल असे नाही. आवश्यक कागदपत्रे निवडलेल्या योजनेच्या घटकानुसार बदलू शकतात.

तयारी म्हणून शेतकऱ्यांनी पुढील माहिती उपलब्ध ठेवावी:

• Farmer ID किंवा शेतकरी ओळख क्रमांक
• आधारशी संबंधित आवश्यक माहिती
• जमीन आणि शेतीविषयक तपशील
• बँक खात्याची माहिती
• संबंधित योजनेसाठी आवश्यक असल्यास जात किंवा इतर प्रमाणपत्रे
• शेतकरी गटासाठी लागू असल्यास गट नोंदणी प्रमाणपत्र आणि सदस्यांची माहिती
• निवडलेल्या घटकानुसार पोर्टलने मागितलेली इतर कागदपत्रे

ही यादी केवळ तयारीसाठी आहे. प्रत्येक अर्जदाराला वरील सर्व कागदपत्रे लागतीलच असे नाही. तसेच, सुधारित प्रक्रियेमुळे काही कागदपत्रांची गरज कमी होऊ शकते; पण नेमकी आवश्यकता पोर्टलवरील संबंधित घटकाच्या सूचनेनुसारच ठरवावी.

अनुदान वाढणार का? पात्रतेत बदल झाला आहे का?

हा या शासन निर्णयातील सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा आहे. निर्णयाच्या मजकुरानुसार, सुधारित कार्यपद्धतीमुळे संबंधित योजनांमधील मंजूर लाभाचे स्वरूप, पात्रतेचे निकष, अनुदानाचे प्रमाण किंवा आर्थिक तरतुदींमध्ये कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही.

म्हणजेच:

• अनुदानाची रक्कम वाढविण्याची घोषणा या निर्णयात नाही.
• नवीन पात्रता निकष लागू केल्याचे नमूद नाही.
• प्रत्येक अर्जदाराला अनुदान मिळेल, अशी हमी नाही.
• योजनेचे लाभ संबंधित शासन निर्णय, मार्गदर्शक सूचना, आर्थिक तरतुदी आणि लागू नियमांनुसारच दिले जातील.

या निर्णयाचा मुख्य भर प्रशासकीय प्रक्रिया सोपी करणे, आवश्यक माहिती व कागदपत्रांचा पुनर्विचार करणे आणि मंजुरीची प्रक्रिया अधिक कार्यक्षम बनवणे यावर आहे.

नवीन कार्यपद्धती कधीपासून लागू होणार?

शासन निर्णय 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी जारी झाला असला, तरी त्यातील सुधारित कार्यपद्धती त्याच दिवशी सर्व अर्जांसाठी लागू झाली आहे, असे समजू नये.

निर्णयानुसार महाराष्ट्र माहिती तंत्रज्ञान महामंडळ (MahaIT) यांच्या सहकार्याने संबंधित ऑनलाइन प्रणालीत आवश्यक विकासकाम पूर्ण होऊन सेवा प्रणालीवर Go-Live झाल्याच्या तारखेपासून नवीन अटी आणि सुधारित कार्यपद्धती लागू होतील.

त्यामुळे शेतकऱ्यांनी अर्ज करण्यापूर्वी महाडीबीटी पोर्टलवरील अद्ययावत सूचना पाहाव्यात. पोर्टलवरील प्रत्यक्ष उपलब्धता आणि शासन निर्णयातील अंमलबजावणीची तरतूद यांत फरक असू शकतो.

शेतकऱ्यांनी आता काय करावे?

महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana) अंतर्गत अर्ज करण्याची तयारी करत असाल, तर सर्वप्रथम आपला Farmer ID आणि जमिनीशी संबंधित माहिती तपासा. बँक खात्याचे तपशील अचूक ठेवा. तुम्हाला ठिबक सिंचन, कृषी यंत्रसामग्री, फळबाग लागवड, शेततळे किंवा अन्य कोणत्या घटकासाठी अर्ज करायचा आहे, हे निश्चित करा.

यानंतर संबंधित योजनेची अधिकृत पात्रता, आवश्यक कागदपत्रे आणि अर्ज स्वीकारण्याची सद्यस्थिती तपासा. सोशल मीडियावरील अपूर्ण किंवा अप्रमाणित संदेशांवर विश्वास ठेवून कोणालाही पैसे देऊ नका. अर्ज आणि योजनेच्या नियमांसाठी अधिकृत पोर्टल व कृषी विभागाच्या सूचनांनाच प्राधान्य द्या.

शासन निर्णय: कृषि विभागामार्फत राबविण्यात येणाऱ्या विविध योजनांमधील लाभाच्या बाबी व घटकांबाबत शासन प्रक्रिया पुनर्रचना करून सुधारित कार्यपद्धती लागू करण्याबाबत शासन निर्णय डाउनलोड करण्यासाठी येथे क्लिक करा.

MahaDBT Farmer Portal: https://mahadbt.maharashtra.gov.in/Farmer/AgriLogin/AgriLogin

महाराष्ट्र कृषी विभाग: https://krishi.maharashtra.gov.in/

महाडीबीटी शेतकरी मोबाईल अ‍ॅप: महाडीबीटी शेतकरी अ‍ॅप मोबाईल मध्ये डाउनलोड करण्यासाठी इथे क्लिक करा.

ऑनलाईन अर्ज प्रक्रियेसाठी सूचना: ऑनलाईन अर्ज प्रक्रियेसाठी सूचना PDF फाईल डाउनलोड करण्यासाठी इथे क्लिक करा.

हेल्पलाईन क्रमांक: 022-61316429

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)

1. महाडीबीटी शेतकरी योजना नवीन शासन निर्णय कधी जारी झाला?

महाराष्ट्र शासनाच्या कृषी विभागाने 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी 21 कृषी योजनांच्या प्रशासकीय कार्यपद्धतीत सुधारणा करण्यासंबंधी शासन निर्णय जारी केला.

2. महाडीबीटी शेतकरी योजना अंतर्गत किती योजनांचा समावेश आहे?

या शासन निर्णयात एकूण 21 कृषी योजनांचा समावेश आहे. त्यामध्ये सूक्ष्म सिंचन, कृषी यांत्रिकीकरण, फळबाग लागवड, शेततळे, नैसर्गिक शेती आणि इतर योजनांचा समावेश आहे.

3. महाडीबीटी शेतकरी योजना अंतर्गत अनुदान वाढणार आहे का?

या शासन निर्णयात अनुदानाचे प्रमाण वाढविण्यात आलेले नाही. निर्णयाचा उद्देश अर्ज, कागदपत्रे, पडताळणी आणि मंजुरीची प्रशासकीय प्रक्रिया सुधारणे हा आहे.

4. महाडीबीटी शेतकरी योजना अर्जासाठी Farmer ID आवश्यक आहे का?

अधिकृत महाडीबीटी पोर्टलवर कृषी योजनांचा लाभ घेण्यासाठी AgriStack अंतर्गत Farmer ID आवश्यक असल्याची सूचना दिली आहे. आपल्या परिस्थितीनुसार लागू असलेली प्रक्रिया पोर्टलवर तपासावी.

5. नवीन कार्यपद्धतीमुळे सर्व कागदपत्रे बंद होणार आहेत का?

नाही. काही माहिती डिजिटल प्रणालीतून मिळू शकत असल्याने अनावश्यक कागदपत्रे कमी करण्याचा प्रयत्न आहे. मात्र, आवश्यक कागदपत्रे संबंधित योजना आणि घटकानुसार ठरतील.

6. महाडीबीटी शेतकरी योजना नवीन पद्धत कधीपासून लागू होईल?

संबंधित ऑनलाइन प्रणाली विकसित होऊन Go-Live झाल्याच्या तारखेपासून सुधारित कार्यपद्धती लागू होईल. यासाठी अधिकृत पोर्टलवरील अद्ययावत सूचना तपासणे आवश्यक आहे.

7. महाडीबीटी पोर्टलवर अर्ज केल्यास अनुदान निश्चित मिळते का?

नाही. अर्ज सादर केल्याने अनुदान निश्चित मिळत नाही. पात्रता, योजनेच्या अटी, अर्जाची तपासणी, उपलब्ध तरतुदी आणि संबंधित नियमांनुसार लाभ मंजूर केला जातो.

महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana) अंतर्गत 21 कृषी योजनांच्या कार्यपद्धतीत सुधारणा करण्याचा महाराष्ट्र शासनाचा निर्णय शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा आहे. अर्जातील अनावश्यक माहिती कमी करणे, डिजिटल माहितीचा वापर वाढवणे आणि मंजुरीची प्रक्रिया अधिक सुलभ करणे हा या निर्णयाचा मुख्य उद्देश आहे. मात्र, अनुदानाची रक्कम किंवा पात्रता बदललेली नसल्याने शेतकऱ्यांनी नवीन अनुदान जाहीर झाल्याचा गैरसमज करू नये. सुधारित प्रणाली Go-Live झाल्यानंतर अधिकृत पोर्टलवरील सूचनांनुसार अर्ज करावा.

या लेखात, आम्ही महाडीबीटी शेतकरी योजना (MahaDBT Shetkari Yojana): 21 कृषी योजनांसाठी नवीन कार्यपद्धती विषयीची संपूर्ण माहिती दिली आहे. मला आशा आहे की तुम्हाला हा लेख आवडला असेल. तुम्हाला हा लेख आवडला तर नक्की शेअर करा. तुम्हाला या लेखाबद्दल काही प्रश्न असल्यास, कृपया टिप्पणी द्या.

खालील लेख देखील वाचा !

1. ॲग्रिस्टॅक योजनेअंतर्गत फार्मर आयडीसाठी ऑनलाईन नोंदणी कशी करायची? जाणून घ्या सविस्तर माहिती !
2. कृषी योजनांची लाभार्थी यादी ऑनलाईन डाउनलोड कशी करायची? जाणून घ्या सविस्तर प्रोसेस !
3. सर्व शेतकरी योजना आता “महाडीबीटी शेतकरी मोबाईल अ‍ॅप” वर – MahaDBT Farmer App
4. महाडीबीटी लॉटरी मध्ये निवड व पूर्व संमती मिळाल्यानंतर अपलोड करावयाची कागदपत्रे !
5. पशुसंवर्धन विभागाच्या 21 योजना 2026: गाय, म्हैस, शेळी, मेंढी, कुक्कुटपालनासाठी अनुदान; MahaDBT वर एकाच अर्जाची सुविधा!
6. मनरेगा/रोजगार हमी योजनेत मोठे बदल! जॉब कार्ड, Geo Tagging आणि 7/12 बाबत मोठा निर्णय!
7. महासारथी महाआयडी 2026 | नोंदणी, डाउनलोड व संपूर्ण माहिती!
8. रोजगार हमी योजना फळबाग लागवड 2026 : नवीन शासन निर्णय (GR) जारी, पहा संपूर्ण दरपत्रक!
9. पीक कर्जासाठी ऑनलाइन अर्ज कसा करावा? संपूर्ण माहिती!
10. शेतीसाठी मिळवा सहज कृषी कर्ज : किसान क्रेडिट कार्डसाठी असा करा ऑनलाईन अर्ज !

आमच्या सोशल मीडिया व्हॉट्सअ‍ॅप, फेसबुक आणि टेलिग्राम ग्रुप मध्ये सामील होण्यासाठी इथे क्लिक करा !!